Lời bế mạc của người dẫn là lời khép lại toàn bộ chương trình, gồm năm ý: báo chương trình kết thúc, cảm ơn, nhắc lại một điểm sáng của buổi hôm đó, lời chúc và dặn dò khi ra về. Nó khác bài phát biểu bế mạc của trưởng ban tổ chức, vốn tổng kết nội dung; lời của người dẫn ngắn hơn, ấm hơn và lo cả chuyện khách đi về thế nào.
Người dẫn thường dồn sức cho phần mở đầu rồi đến cuối buổi thì mệt, kết bằng một câu “chương trình đến đây là hết, xin cảm ơn” vội vã trong khi khách đã đứng dậy. Bài này giúp bạn viết sẵn lời bế mạc theo khung năm ý, có mẫu tự viết cho chương trình doanh nghiệp, hội thảo, lễ ở trường, khu dân cư, tiệc gia đình và tiệc cưới, cùng danh sách những điều cần dặn dò trước khi khách ra về.
Lời bế mạc của người dẫn khác bài bế mạc của ban tổ chức ở chỗ nào
Ở những buổi lễ có quy mô như hội nghị, hội thảo, lễ kỷ niệm, thường có hai lời kết. Lời thứ nhất là bài phát biểu bế mạc của trưởng ban tổ chức hoặc người chủ trì, nói về kết quả của buổi lễ, những điều đã thống nhất, hướng việc tiếp theo. Lời thứ hai là lời của người dẫn, đến ngay sau đó, gói lại toàn bộ chương trình bằng lời cảm ơn và lời chào.
Vì vậy người dẫn không nên lặp lại nội dung của bài bế mạc. Nếu trưởng ban vừa cảm ơn từng nhà tài trợ, bạn chỉ cần một câu cảm ơn chung. Nếu trưởng ban vừa tổng kết ba nội dung chính của hội thảo, bạn không nhắc lại ba nội dung ấy. Việc của bạn là đưa khán phòng từ trạng thái nghe sang trạng thái ra về một cách êm, có trật tự và để lại một cảm giác tốt.
Ở những chương trình nhỏ hơn như tiệc gia đình, khai trương quán, ngày hội tổ dân phố, thường không có bài bế mạc riêng. Khi đó lời của người dẫn gánh luôn cả phần cảm ơn mà lẽ ra chủ nhà nói. Bạn nên hỏi chủ nhà trước họ có muốn tự nói lời cảm ơn cuối buổi không. Nhiều chủ nhà muốn, và lời của chính họ thường chân thành hơn bất cứ lời nào người dẫn nói thay.
Khung lời bế mạc năm ý
Khung dưới đây dùng được cho hầu hết chương trình. Mỗi ý chỉ một hai câu, cả lời bế mạc gói trong khoảng một đến hai phút. Bạn viết sẵn từng ý vào thẻ cuối cùng của kịch bản cầm tay.
- Báo chương trình kết thúc: một câu rõ ràng để khán phòng biết đây là phần cuối. Ví dụ: “Thưa quý vị, chương trình hôm nay đến đây đã khép lại.”
- Cảm ơn: cảm ơn khách đã đến, cảm ơn chung những người đã góp sức như nhà tài trợ, người biểu diễn, ban hậu cần. Không đọc lại danh sách, chỉ gọi theo nhóm.
- Nhắc một điểm sáng: một hình ảnh, một khoảnh khắc của buổi hôm đó mà ai cũng nhớ, nói trong một câu. Đây là ý làm lời bế mạc của bạn không giống mọi lời bế mạc khác.
- Lời chúc: chúc sức khoẻ, chúc may mắn, chúc thành công, hợp với dịp và thời điểm, ví dụ dịp cuối năm thì chúc năm mới.
- Dặn dò khi ra về: nhận quà ở đâu, xe đưa đón lúc nào, lối ra nào, có chụp ảnh thêm không, đồ thất lạc báo ai.
Ý thứ ba là ý khó viết sẵn nhất vì phải đợi chương trình diễn ra. Bạn để trống ô đó trên thẻ, trong suốt buổi ghi lại một hai khoảnh khắc đáng nhớ, đến cuối chọn một. Nếu không có khoảnh khắc nào nổi bật, có thể bỏ ý này mà lời bế mạc vẫn đầy đủ.
Mẫu lời bế mạc cho chương trình doanh nghiệp và hội thảo
Ví dụ giả định cho hội nghị khách hàng: “Thưa quý vị, hội nghị khách hàng năm nay của Công ty X đến đây đã khép lại. Thay mặt Ban tổ chức, xin chân thành cảm ơn quý đối tác, quý đại lý đã dành trọn buổi chiều cùng công ty, cảm ơn các anh chị đã góp những ý kiến thẳng thắn trong phần trao đổi. Chắc hẳn nhiều người sẽ còn nhớ câu chuyện về chuyến giao hàng xuyên đêm trong mùa lũ mà đại lý ở Quảng Trị vừa kể. Kính chúc quý vị sức khoẻ, một năm làm ăn thuận lợi. Quà lưu niệm của hội nghị được đặt ở bàn lễ tân gần lối ra, xin quý vị nhận giúp trước khi về. Hẹn gặp lại quý vị ở hội nghị năm sau.”
Ví dụ giả định cho hội thảo chuyên đề: “Buổi hội thảo đến đây là kết thúc. Ban tổ chức xin cảm ơn ba diễn giả đã chia sẻ, cảm ơn quý vị đã đặt nhiều câu hỏi thiết thực. Tài liệu của buổi hội thảo sẽ được gửi qua thư điện tử mà quý vị đã đăng ký trong vòng ba ngày tới. Xin quý vị dành ít phút điền phiếu góp ý đặt trên bàn, để những buổi sau được tổ chức tốt hơn. Xin chào và hẹn gặp lại.”
Để ý mẫu hội thảo đã thay ý điểm sáng bằng một việc cụ thể: điền phiếu góp ý. Với hội thảo, hội nghị, lời bế mạc kèm lời nhờ khách làm một việc nhỏ trước khi về thường được hưởng ứng tốt, vì khách vẫn đang ngồi tại chỗ. Đợi đến khi gửi thư điện tử sau đó thì số người trả lời ít hơn hẳn.
Mẫu lời bế mạc cho lễ ở trường và khu dân cư
Ví dụ giả định cho lễ bế giảng năm học: “Kính thưa quý vị đại biểu, quý thầy cô và quý vị phụ huynh, thưa các em học sinh thân mến. Lễ tổng kết năm học của Trường Tiểu học Y đến đây đã kết thúc. Nhà trường xin trân trọng cảm ơn quý vị đại biểu, quý vị phụ huynh đã đến chung vui cùng các em. Hình ảnh các em lớp năm ôm nhau trên sân khấu khi chia tay mái trường chắc sẽ còn ở lại lâu trong lòng mọi người. Chúc các em một mùa hè vui, an toàn và khoẻ mạnh. Xin mời các lớp về lớp theo hướng dẫn của thầy cô chủ nhiệm, các lớp một và lớp hai về trước.”
Ví dụ giả định cho ngày hội đại đoàn kết ở tổ dân phố: “Thưa bà con, ngày hội của tổ dân phố số năm năm nay đến đây là kết thúc. Ban tổ chức cảm ơn bà con đã đến đông vui, cảm ơn các gia đình đã góp bánh, góp hoa quả, cảm ơn các cháu thanh niên đã dựng rạp từ sáng sớm. Năm nay có cụ Lâm, chín mươi hai tuổi, vẫn ngồi đến tận cuối chương trình, đó là niềm vui chung của cả tổ. Kính chúc bà con mạnh khoẻ. Bà con về nhớ cầm theo ghế nhà mình, Ban tổ chức xin nhờ các cháu thanh niên ở lại dọn rạp.”
Với lễ ở trường có học sinh nhỏ, phần dặn dò nên rõ thứ tự ra về để tránh chen lấn: lớp nào trước, đi lối nào, phụ huynh đón ở đâu. Câu dặn càng cụ thể, thầy cô càng đỡ vất vả.
Mẫu lời bế mạc cho tiệc gia đình và tiệc cưới
Tiệc gia đình thường không có thời điểm kết thúc rõ ràng, khách ra về rải rác. Người dẫn vì vậy nên chọn một thời điểm hợp lý, thường là sau khi chủ nhà nói lời cảm ơn cuối tiệc hoặc sau tiết mục cuối cùng, để nói lời kết chung một lần. Ví dụ giả định cho tiệc mừng thọ, phần của người dẫn: “Thưa các cụ, các ông bà và cả nhà, buổi mừng thọ ông bà hôm nay xin được khép lại tại đây. Thay mặt gia đình, xin cảm ơn mọi người đã về chung vui. Kính chúc ông bà luôn mạnh khoẻ, sống vui cùng con cháu. Mọi người cứ ngồi chơi thêm, gia đình xin phép tiễn các cụ cao tuổi về trước.”
Với tiệc cưới, lời kết thường do người dẫn nói thay gia đình, có khi kèm lời cảm ơn của bố mẹ hai bên. Ví dụ giả định: “Kính thưa quý khách, tiệc cưới của anh Tuấn và chị Hạnh xin được khép lại. Gia đình hai bên xin chân thành cảm ơn quý khách đã dành thời gian đến chung vui, chúc phúc cho hai cháu. Kính chúc quý khách sức khoẻ, hạnh phúc. Cô dâu chú rể cùng gia đình xin được đứng ở cửa để tiễn quý khách. Quý khách đi đường bình an.”
Câu cuối về việc tiễn khách ở cửa vừa là lời chào vừa là thông báo, giúp khách biết nên đi về phía nào để chào gia đình. Ở tiệc gia đình, câu “mọi người cứ ngồi chơi thêm” cũng quan trọng không kém, để những người muốn ở lại không cảm thấy đang bị mời về.
Những điều cần dặn dò khi khách ra về
Phần dặn dò thường bị bỏ qua nhưng lại ảnh hưởng trực tiếp tới cảm giác cuối cùng của khách. Một chương trình suôn sẻ mà lúc ra về chen lấn, không biết nhận quà ở đâu, không tìm được xe, khách sẽ nhớ cái lộn xộn đó nhiều hơn. Trước khi viết lời bế mạc, bạn hỏi ban tổ chức những điều sau.
- Quà lưu niệm, tài liệu, giấy chứng nhận nhận ở đâu, cần đưa thẻ hay ký tên không.
- Xe đưa đón khởi hành lúc mấy giờ, đón ở cổng nào; khách đi xe riêng ra lối nào để đỡ tắc.
- Có chụp ảnh lưu niệm thêm sau chương trình không, chụp ở đâu, ai được mời.
- Lối ra nào nên dùng, nhất là khi hội trường có nhiều cửa hoặc có người già, trẻ nhỏ.
- Đồ thất lạc báo cho ai; áo khoác, ô dù để quên sẽ được giữ ở đâu.
- Có nhóm chung, có gửi ảnh, tài liệu sau buổi lễ không, gửi qua kênh nào.
- Lời nhắc đi đường an toàn, đặc biệt khi chương trình có đồ uống có cồn hoặc kết thúc muộn.
Dặn dò nên nói chậm và có thể nhắc lại một lần những thông tin quan trọng nhất như giờ xe chạy. Khách lúc đứng dậy ra về thường không chú ý nghe, nên câu dặn dò quan trọng nhất phải nói trước khi bạn mời mọi người ra về, không phải sau.
Câu hỏi thường gặp
Lời bế mạc của người dẫn nên dài bao lâu?
Khoảng một đến hai phút. Nếu trước đó đã có bài phát biểu bế mạc của trưởng ban tổ chức, lời của người dẫn nên ngắn hơn nữa, chỉ cảm ơn chung, chúc và dặn dò ra về, không lặp lại nội dung tổng kết.
Có cần nhắc lại tên các nhà tài trợ trong lời bế mạc không?
Thường không cần nếu nhà tài trợ đã được cảm ơn đầy đủ trước đó. Một câu cảm ơn chung các nhà tài trợ, đơn vị đồng hành là đủ. Chỉ nêu tên lại khi đó là quyền lợi đã thống nhất với nhà tài trợ hoặc khi trước đó chưa có lượt cảm ơn riêng.
Câu “chương trình đến đây là hết” có nên dùng không?
Nên thay bằng câu mềm hơn như “chương trình hôm nay đến đây đã khép lại” hoặc “xin được khép lại tại đây”. Chữ “hết” nghe cụt và hơi giống lời đuổi khách, nhất là khi sau đó không có lời cảm ơn và chúc tiếp theo.
Khách đã đứng dậy ra về trước khi người dẫn nói lời bế mạc thì sao?
Vẫn nói lời bế mạc ngắn gọn cho những người còn ở lại, nhưng đưa phần dặn dò quan trọng như nhận quà, giờ xe lên trước. Lần sau, nên báo từ lời mời dùng tiệc rằng chương trình còn những phần nào để khách biết nên ngồi lại.
Có nên kết bằng một bài hát chung không?
Có thể, nếu bài hát quen thuộc với đa số khách và phù hợp với dịp, ví dụ lễ ở trường hay ngày hội khu dân cư. Bài hát nên ở ngay trước lời bế mạc, không phải sau, để lời bế mạc và dặn dò vẫn là điều cuối cùng khách nghe.
Ở tiệc gia đình có cần lời bế mạc không?
Không bắt buộc, nhưng một lời kết chung ngắn giúp khách biết phần chính đã xong và lúc nào ra về là phải phép. Lời kết nên kèm câu mời ai muốn ngồi chơi thêm cứ tự nhiên, để không ai thấy như đang bị mời về.