Buổi 1/6 cho con em nhân viên thường gói trong 60 phút vào sáng thứ Bảy hoặc chiều ngày làm việc gần nhất: đón trẻ, lời chào ngắn của công đoàn, vài tiết mục, trò chơi tập thể, trao quà và chụp ảnh. Người dẫn nói cho hai nhóm cùng lúc: trẻ từ ba đến mười hai tuổi ngồi phía trước, bố mẹ đứng phía sau. Câu dẫn vì thế phải ngắn, dễ hiểu với trẻ mà vẫn lịch sự với người lớn.
Bài dưới đây có kịch bản theo phút, câu dẫn mẫu cho từng phần, lời chào mừng một phút của chủ tịch công đoàn, cách trao quà để cháu nào cũng được gọi tên, và những tình huống hay gặp như trẻ khóc, trẻ chạy lên sân khấu, quà thiếu. Buổi lễ cho trẻ không có thi có giải, không có xếp hạng; mọi trò chơi đều để vui.
Kịch bản 60 phút theo từng phần
Kịch bản dưới đây dành cho khoảng 40–80 cháu, tổ chức ở sân hoặc hội trường của đơn vị. Có thể co giãn mỗi phần vài phút.
| Phút | Phần | Người phụ trách | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| 0–10 | Đón trẻ, phát bảng tên dán áo | Ban nữ công, đoàn thanh niên | Bảng tên ghi tên gọi ở nhà của trẻ, giúp người dẫn gọi tên |
| 10–13 | Khởi động, chào các bạn nhỏ | Người dẫn | Cho trẻ vỗ tay theo nhịp, chưa cần mời ai phát biểu |
| 13–15 | Lời chào mừng của công đoàn | Chủ tịch công đoàn | Một phút, nói với trẻ là chính |
| 15–30 | Tiết mục của các cháu và của bố mẹ | Người dẫn | Ba đến bốn tiết mục tự nguyện, mỗi tiết mục không quá ba phút |
| 30–45 | Trò chơi tập thể | Đoàn thanh niên | Chia theo lứa tuổi; không chấm điểm, không loại người chơi |
| 45–55 | Trao quà | Ban chấp hành công đoàn | Gọi tên theo nhóm tuổi, mọi cháu đều lên nhận |
| 55–60 | Chụp ảnh chung, chào ra về | Người dẫn | Nhắc bố mẹ kiểm đồ của con trước khi về |
Phần lời của người lớn gộp lại chỉ chừng ba phút. Đây là chỗ hay hỏng nhất ở các buổi 1/6: lãnh đạo, công đoàn, đoàn thanh niên mỗi người nói năm phút, trẻ ngồi không yên, bố mẹ phải đi bế con ra ngoài. Người dẫn nên trao đổi trước để mọi lời phát biểu đều ngắn và nói với trẻ.
Câu dẫn mẫu cho từng phần (ví dụ giả định)
Các câu dưới đây viết cho buổi 1/6 của Công ty Z. Người dẫn xưng "anh" hoặc "chị" với trẻ, xưng "Ban tổ chức" khi nói với bố mẹ. Không cần thuộc lòng; chỉ cần nắm ý và nói bằng giọng tự nhiên, chậm hơn bình thường một chút.
Mở đầu: "Chào các bạn nhỏ! Các bạn có nghe rõ giọng chị không? Nếu nghe rõ thì vỗ tay ba cái nào. Hôm nay là ngày của các bạn đấy, Ngày Quốc tế Thiếu nhi mồng 1 tháng 6. Bố mẹ các bạn làm ở Công ty Z, và công ty mời các bạn đến chơi một buổi sáng thật vui. Ban tổ chức cũng xin chào các anh chị phụ huynh đã đưa con đến."
Mời công đoàn: "Bây giờ có một chú rất muốn chào các bạn. Đó là chú Phạm Văn E, chú lo cho bố mẹ các bạn ở công ty. Các bạn chào chú nào!"
Chuyển sang tiết mục: "Có một bạn nhỏ đã tập một bài hát để tặng các bạn hôm nay. Bạn ấy tên là Bống, năm nay năm tuổi. Bạn Bống hơi ngại, nên các bạn vỗ tay thật to để bạn ấy can đảm lên sân khấu nhé."
Vào trò chơi: "Bây giờ đến giờ chơi rồi! Các bạn từ lớp Một trở lên đi theo anh Tuấn ra góc bên phải. Các bạn nhỏ hơn ở lại với chị, bố mẹ ngồi cạnh nhé."
Kết: "Buổi sáng hôm nay đến đây là hết rồi. Các bạn nhớ cầm quà, cầm tay bố mẹ, và kiểm xem có quên mũ, quên dép không nhé. Ban tổ chức cảm ơn các anh chị phụ huynh, hẹn gặp lại các bạn vào dịp Trung thu."
Lời chào mừng một phút của chủ tịch công đoàn
Người phát biểu ở buổi 1/6 nên nhớ rằng người nghe chính là trẻ con. Một bài chào mừng viết theo kiểu hội nghị, có "kính thưa", có số liệu về chăm lo đời sống, sẽ chỉ khiến trẻ quay đi. Một phút là đủ, tương đương khoảng 120–150 chữ, nói chậm, hỏi trẻ một hai câu để trẻ đáp.
"Chào các cháu! Hôm nay các cháu đến công ty của bố mẹ, có thấy công ty to không nào? Ngày thường, bố mẹ các cháu đi làm ở đây từ sáng đến chiều, có hôm về muộn, có hôm phải đi công tác xa. Hôm nay, công ty muốn cảm ơn các cháu vì đã ngoan, đã chờ bố mẹ đi làm về. Chú chúc các cháu luôn khoẻ, chăm ngoan, hay ăn chóng lớn. Chú cũng xin gửi lời cảm ơn tới các anh chị phụ huynh. Bây giờ các cháu chơi thật vui nhé!"
Bài này có ba điểm đáng chú ý. Nó nói với trẻ bằng câu hỏi để trẻ đáp lại; nó nối buổi vui với công việc của bố mẹ, điều trẻ hiểu được; và nó không nhắc đến điểm số, học sinh giỏi hay "phải học thật giỏi để sau này…", vì buổi 1/6 là ngày chơi. Nếu công đoàn có chính sách khuyến học, nên làm ở một buổi riêng hoặc gửi quà qua bố mẹ, tránh gọi tên trẻ lên trước đông bạn để nhận quà khác biệt.
Những câu dành riêng cho bố mẹ ở hàng sau
Người dẫn buổi 1/6 nói với trẻ là chính, nhưng có bốn lúc cần quay sang nói với người lớn. Những câu này nên viết sẵn trong kịch bản cầm tay, vì khi trẻ đang ồn, người dẫn dễ quên.
Đầu buổi, về an toàn và ảnh: "Ban tổ chức xin nhờ các anh chị để ý con mình khi các cháu chạy chơi ở sân. Ảnh chung của buổi hôm nay sẽ gửi vào nhóm tin nhắn của công đoàn; anh chị nào không muốn ảnh con xuất hiện thì báo với chị Mai ở bàn đón tiếp."
Trước trò chơi, về cách chia nhóm: "Các bạn nhỏ dưới năm tuổi chơi cùng bố mẹ ở góc trái. Ban tổ chức mời mỗi gia đình một người lớn đi cùng con." Câu này giúp trẻ nhỏ không bị lẫn vào nhóm trẻ lớn chạy nhảy mạnh.
Khi mời tiết mục của bố mẹ: nếu có anh chị nhân viên hát tặng các cháu, người dẫn giới thiệu theo vai trẻ hiểu được: "Đây là mẹ của bạn Na, cô làm ở phòng Kế hoạch, cô hát tặng các bạn một bài về mẹ và bé." Giới thiệu chức danh dài ở đây không có ích gì.
Cuối buổi, về giờ về và đồ đạc: "Ban tổ chức cảm ơn các anh chị. Xin các anh chị kiểm giúp mũ, dép, chai nước của con; đồ để quên ban tổ chức gửi ở phòng bảo vệ đến hết thứ Hai." Một câu như vậy tiết kiệm cho bộ phận hành chính cả buổi sáng thứ Hai đi hỏi đồ thất lạc.
Trao quà sao cho cháu nào cũng vui
Quà giống nhau trong cùng lứa tuổi. Trẻ so quà rất nhanh. Nếu quà khác nhau, hãy chia theo lứa tuổi và báo trước với bố mẹ, để trẻ cùng lứa cầm những món tương đương.
Gọi tên từng cháu theo nhóm. Mỗi lượt mời năm đến bảy cháu cùng lứa lên, người dẫn đọc tên gọi ở nhà trong bảng tên. Được gọi tên là một phần của món quà, nhất là với trẻ nhỏ.
Có người đỡ trẻ lên xuống. Bậc sân khấu thường cao với trẻ ba bốn tuổi. Bố trí hai người đứng hai bên bậc, cho phép bố mẹ đi cùng con lên nhận.
Không bắt trẻ biểu diễn mới có quà. Câu "bạn nào hát một bài thì được quà to" khiến trẻ nhút nhát thiệt thòi và có thể khóc. Quà là quà, tiết mục là tự nguyện.
Dự phòng quà. Luôn có thêm vài phần cho trẻ đến không báo trước, con của khách, cháu của nhân viên được dẫn theo. Hết quà giữa chừng là tình huống khó xử nhất trong buổi 1/6.
Con của người vắng mặt. Giao một người giữ quà cho con của nhân viên đang trực, đi công tác, kèm tên cháu, chuyển qua bố mẹ trong tuần.
Tình huống hay gặp và câu đỡ của người dẫn
Dẫn chương trình cho trẻ khác dẫn cho người lớn ở chỗ mọi thứ đều có thể lệch kịch bản. Chuẩn bị sẵn vài câu giúp người dẫn bình tĩnh.
- Trẻ khóc khi lên sân khấu: "Bạn ấy hơi ngại, không sao đâu. Mẹ lên đứng cạnh bạn nhé, mình cùng vỗ tay cổ vũ." Không ép trẻ tiếp tục.
- Trẻ chạy lên giành micro: "Ồ, bạn này muốn làm người dẫn giống chị. Bạn nói một câu chào các bạn nào." Rồi nhẹ nhàng đưa trẻ về chỗ.
- Tiết mục quên lời: người dẫn hát theo hoặc mời cả hội trường hát cùng, rồi khen sự can đảm của bạn nhỏ, không nhắc chuyện quên.
- Mất điện, hỏng loa: chuyển sang trò chơi không cần âm thanh như vỗ tay theo nhịp, đố vui bằng tay, trong khi người lo kỹ thuật xử lý.
- Trẻ lạc bố mẹ: có một điểm tập trung cố định, người dẫn thông báo tên gọi của trẻ và màu áo, tuyệt đối không đọc tên đầy đủ, địa chỉ của trẻ qua loa.
- Trời nắng gắt: rút gọn phần trò chơi, đưa trẻ vào bóng râm, nhắc bố mẹ cho con uống nước. Sức khoẻ của trẻ quan trọng hơn kịch bản.
Chuẩn bị của người dẫn trong tuần trước buổi lễ
Người dẫn buổi 1/6 thường là cán bộ đoàn thanh niên hoặc một nhân viên trẻ có con nhỏ. Chuẩn bị gọn trong bốn việc.
- Lấy danh sách trẻ đăng ký từ ban nữ công, gồm tên gọi ở nhà, tuổi, tên bố mẹ; chia sẵn nhóm tuổi để biết sẽ gọi lên trao quà thế nào.
- Viết kịch bản cầm tay một trang, chữ to, ghi rõ ai nói sau ai, các câu chuyển phần, tên tiết mục và tên trẻ biểu diễn.
- Gặp chủ tịch công đoàn, lãnh đạo, thống nhất mỗi người nói tối đa một đến hai phút, nói với trẻ là chính. Gửi trước lời mẫu nếu họ cần.
- Đến sớm ba mươi phút để thử micro, kiểm sân khấu có an toàn với trẻ, bố trí chỗ ngồi để trẻ ở phía trước và lối đi thoáng.
- Tập nói câu mở đầu ở độ cao giọng thấp hơn bình thường một chút. Giọng the thé qua loa làm trẻ nhỏ giật mình.
Một mẹo nhỏ: người dẫn nên ngồi xuống hoặc cúi người ngang tầm mắt trẻ khi hỏi chuyện. Trẻ đáp lại người đang nhìn thẳng vào mình, và bố mẹ phía sau cũng thấy được sự tôn trọng ấy.
Câu hỏi thường gặp
Buổi 1/6 ở cơ quan có nên mời lãnh đạo phát biểu dài không?
Không nên. Lãnh đạo có thể chào trẻ một phút, trao quà cùng công đoàn, rồi chụp ảnh. Lời dài nên để dành cho buổi khác. Người dẫn nên khéo léo trao đổi với văn phòng rằng buổi này khán giả là trẻ nhỏ, nói ngắn sẽ được nhớ lâu hơn.
Trò chơi cho trẻ trong buổi 1/6 có nên có giải nhất, nhì không?
Không nên có giải theo thứ hạng. Trẻ nhỏ thua cuộc trước bạn bè dễ khóc và mất vui cả buổi. Nên chọn trò chơi tập thể ai cũng tham gia được, kết thúc bằng một tràng vỗ tay chung. Nếu có quà nhỏ, tặng mọi bạn chơi như nhau.
Có nên chụp ảnh và đăng lên trang của công ty không?
Nên hỏi ý bố mẹ trước khi đăng ảnh có mặt trẻ rõ ràng. Ảnh chung nên chụp từ phía sau hoặc góc rộng. Không gắn tên đầy đủ, trường học của trẻ khi đăng công khai. Người dẫn có thể nhắc một câu ở đầu buổi về việc này.
Con của nhân viên ở nhiều độ tuổi thì làm sao để buổi lễ không nhàm với trẻ lớn?
Chia trò chơi theo hai nhóm, trẻ lớn có thể nhận vai giúp ban tổ chức như phát nước, dẫn em nhỏ. Trẻ mười, mười một tuổi thường thích được giao việc hơn là ngồi xem. Có thể mời một bạn lớn cùng dẫn một đoạn ngắn với người dẫn chính.
Buổi 1/6 tổ chức chung với ngày gia đình của công ty thì kịch bản thay đổi thế nào?
Thời lượng có thể kéo dài tới hai tiếng, nhưng nên tách rõ phần cho trẻ ở đầu buổi, khi trẻ còn tỉnh táo. Phần cho người lớn như thăm nhà xưởng, ăn trưa để sau. Lời dẫn cho từng phần vẫn giữ nguyên nguyên tắc: nói với ai thì dùng lời của người đó.
Người dẫn không có kinh nghiệm với trẻ em thì nên chuẩn bị gì thêm?
Nên dự một buổi sinh hoạt ở trường mầm non hoặc xem lại cách cô giáo nói với trẻ: câu ngắn, hỏi nhiều, khen cụ thể. Tập trước với con của mình hoặc cháu trong nhà. Chuẩn bị hai ba bài hát ai cũng biết để hát cùng khi cần lấp chỗ trống.