Lễ ký kết hợp tác giữa hai doanh nghiệp thường gọn trong 20–40 phút: tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu, phát biểu của đại diện hai bên, nghi thức ký và trao văn bản, chụp ảnh, rồi nâng ly chúc mừng. Lời dẫn của buổi này ngắn, chính xác, trang trọng và không cần nhiều cảm xúc như lễ kỷ niệm.
Bài dành cho người được giao dẫn lễ ký kết: thư ký, trưởng phòng hành chính, nhân viên đối ngoại, hoặc chính người phụ trách dự án hợp tác. Bạn sẽ có bảng phân biệt lễ ký nhỏ và lớn, trình tự từng bước, lời dẫn mẫu trọn buổi, bài phát biểu mẫu của bên chủ nhà và lời đáp của đối tác, lưu ý khi có đối tác nước ngoài và những chỗ dễ sai. Phần bố trí bàn ký, hậu cần không bàn ở đây.
Lễ ký kết nhỏ và lớn khác nhau ở đâu
Không phải lễ ký kết nào cũng cần sân khấu, phông nền và người dẫn chuyên nghiệp. Quy mô quyết định cách dẫn.
| Quy mô | Ví dụ | Người dẫn | Thời lượng |
|---|---|---|---|
| Nhỏ, trong phòng họp | Ký hợp đồng phân phối với một đại lý lớn, ký thoả thuận với nhà cung cấp | Trưởng phòng hoặc thư ký giám đốc | 15–20 phút |
| Vừa, có khách mời | Ký biên bản ghi nhớ hợp tác với một công ty trong ngành, có báo chí địa phương | Nhân viên đối ngoại, truyền thông | 30–40 phút |
| Lớn, nhiều bên | Ký thoả thuận hợp tác nhiều doanh nghiệp trong một hội nghị, có đại diện chính quyền | Người dẫn có kinh nghiệm, có kịch bản duyệt hai bên | 40–60 phút |
| Ký trong một sự kiện khác | Ký kết đặt trong hội nghị khách hàng hay lễ kỷ niệm | Người dẫn chung của sự kiện | 10–15 phút |
Với lễ ký nhỏ trong phòng họp, người dẫn có thể ngồi tại bàn và nói ngắn, không cần micro. Điều không thể bỏ ở mọi quy mô là đọc đúng tên văn bản ký kết, tên đầy đủ hai doanh nghiệp, họ tên và chức danh người ký.
Ở lễ ký có nhiều bên, kịch bản phải được bên chủ nhà và các bên đối tác cùng duyệt trước, nhất là thứ tự phát biểu và thứ tự ký. Đây là chuyện lễ nghi giữa các bên, không nên tự quyết.
Trình tự một lễ ký kết khoảng 30 phút
Trình tự dưới đây là cách làm phổ biến ở doanh nghiệp Việt Nam, bạn điều chỉnh theo thoả thuận với đối tác.
- Tuyên bố lý do (1–2 phút). Nói tên văn bản, hai bên tham gia và ý nghĩa ngắn gọn.
- Giới thiệu đại biểu (2–3 phút). Thường giới thiệu bên khách trước, rồi đến bên chủ nhà; nếu có khách mời bên ngoài thì giới thiệu khách mời trước tiên.
- Phát biểu của đại diện bên chủ nhà (3–5 phút).
- Phát biểu của đại diện bên đối tác (3–5 phút).
- Nghi thức ký kết (3–5 phút). Hai người ký tiến lên bàn ký, ký vào các bản, trao đổi văn bản, bắt tay.
- Chụp ảnh lưu niệm (3–5 phút). Hai người ký, rồi hai đoàn.
- Nâng ly chúc mừng, tặng quà lưu niệm nếu có (3–5 phút).
- Lời cảm ơn và bế mạc (1 phút).
Thứ tự phát biểu có hai cách phổ biến: bên chủ nhà nói trước để chào đón, bên khách đáp lời sau; hoặc ngược lại khi bên khách là bên chủ động đề xuất hợp tác. Hãy hỏi lãnh đạo hai bên chọn cách nào và ghi rõ trong kịch bản.
Lời dẫn mẫu trọn buổi lễ ký kết
Ví dụ giả định: Công ty X (bên chủ nhà, sản xuất bao bì) ký biên bản ghi nhớ hợp tác với Công ty Y (bên đối tác, phân phối thực phẩm). Tên người và văn bản là giả định.
Tuyên bố lý do: “Kính thưa quý vị đại biểu, thưa toàn thể quý vị. Ban tổ chức hân hạnh chào đón quý vị đến dự lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác giữa Công ty X và Công ty Y. Thoả thuận hôm nay mở đầu cho sự hợp tác giữa hai bên trong lĩnh vực cung ứng bao bì cho các dòng thực phẩm đóng gói của Công ty Y, sau hơn một năm hai bên tìm hiểu và làm việc thử.”
Giới thiệu đại biểu: “Về phía Công ty Y, xin trân trọng giới thiệu bà Trần Thị B, Tổng giám đốc, cùng các thành viên trong đoàn. Về phía Công ty X, xin trân trọng giới thiệu ông Nguyễn Văn A, Giám đốc công ty, cùng các anh chị trong Ban giám đốc.” Đọc chậm, mỗi tên dừng một nhịp.
Mời phát biểu: “Để mở đầu buổi lễ, xin trân trọng kính mời ông Nguyễn Văn A, Giám đốc Công ty X, phát biểu.” Sau đó: “Xin trân trọng cảm ơn ông A. Tiếp theo, xin trân trọng kính mời bà Trần Thị B, Tổng giám đốc Công ty Y, phát biểu.”
Nghi thức ký: “Thưa quý vị, giờ phút trang trọng nhất của buổi lễ đã đến. Xin trân trọng kính mời bà Trần Thị B, Tổng giám đốc Công ty Y, và ông Nguyễn Văn A, Giám đốc Công ty X, tiến hành ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác.” Trong lúc hai bên ký, người dẫn im lặng, nhạc nền nhẹ. Khi trao đổi văn bản: “Xin mời hai bên trao đổi văn bản. Xin một tràng pháo tay chúc mừng sự hợp tác giữa hai doanh nghiệp.”
Chụp ảnh và nâng ly: “Xin mời hai vị đại diện cùng các thành viên hai đoàn chụp ảnh lưu niệm.” Sau đó: “Xin kính mời quý vị cùng nâng ly chúc mừng cho sự hợp tác thành công và bền lâu.”
Bế mạc: “Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác giữa Công ty X và Công ty Y đã thành công tốt đẹp. Thay mặt Ban tổ chức, xin chân thành cảm ơn quý vị đại biểu đã đến dự. Kính chúc quý vị sức khoẻ và thành công.”
Bài phát biểu của đại diện bên chủ nhà
Bài phát biểu của bên chủ nhà trong lễ ký kết nên khoảng ba đến bốn phút, có bốn ý: chào đón đoàn đối tác, nhắc quá trình hai bên đi đến hôm nay, nói hai bên kỳ vọng gì ở sự hợp tác, và cam kết thực hiện. Không nên trình bày lại nội dung chi tiết của văn bản, cũng không công bố con số giá trị hợp đồng nếu chưa được hai bên đồng ý công khai.
Bài mẫu (giả định): “Kính thưa bà Trần Thị B, Tổng giám đốc Công ty Y, cùng quý vị trong đoàn. Thưa quý vị đại biểu. Xin thay mặt Ban giám đốc và toàn thể cán bộ nhân viên Công ty X, nhiệt liệt chào mừng đoàn Công ty Y đến với nhà máy của chúng ta hôm nay.
Hơn một năm trước, lần đầu tiên đoàn kỹ thuật của Công ty Y đến thăm xưởng, hai bên còn nhiều điều chưa hiểu nhau. Qua ba đợt sản xuất thử, có lúc phải làm lại cả lô bao bì vì màu in chưa đạt yêu cầu, hai bên đã cùng ngồi lại, sửa từng chi tiết. Chính những lần làm lại đó giúp Công ty X hiểu tiêu chuẩn của Công ty Y, và giúp hai bên tin nhau đủ để có buổi ký kết hôm nay.
Với biên bản ghi nhớ này, Công ty X mong được trở thành nhà cung ứng bao bì ổn định, giao đúng hẹn và đúng chất lượng cho các dòng sản phẩm của Công ty Y. Ban giám đốc đã giao anh C, Phó giám đốc sản xuất, làm đầu mối phụ trách, để mọi vướng mắc được giải quyết trong ngày.
Xin cảm ơn bà B và Công ty Y đã tin tưởng. Kính chúc bà và quý vị trong đoàn sức khoẻ, chúc cho sự hợp tác giữa hai doanh nghiệp bền lâu và thuận lợi.”
Lời đáp từ của đại diện bên đối tác
Lời đáp từ của bên đối tác thường ngắn hơn bài của chủ nhà một chút, khoảng hai đến ba phút. Nội dung gồm cảm ơn sự đón tiếp, nhắc lý do chọn hợp tác với bên chủ nhà, kỳ vọng và lời chúc. Nếu bạn là người viết lời đáp từ cho lãnh đạo bên khách, hãy hỏi trước bên chủ nhà về những điểm họ sẽ nói để lời đáp không lặp lại nguyên ý.
Bài mẫu (giả định): “Kính thưa ông Nguyễn Văn A, Giám đốc Công ty X, cùng quý vị trong Ban giám đốc. Thưa quý vị. Xin thay mặt đoàn Công ty Y cảm ơn sự đón tiếp chu đáo của Công ty X hôm nay.
Khi tìm đối tác cung ứng bao bì, Công ty Y đã làm việc với nhiều đơn vị. Điều khiến Công ty Y chọn Công ty X không phải là giá thấp nhất, mà là cách các anh chị xử lý lần in lỗi đầu tiên: không giải thích dài, nhận lỗi, làm lại trong năm ngày và gửi kèm báo cáo nguyên nhân. Với một doanh nghiệp thực phẩm, sự minh bạch đó quan trọng hơn mọi lời cam kết.
Công ty Y mong sự hợp tác hôm nay sẽ mở rộng sang các dòng sản phẩm mới trong những năm tới. Chị D, Giám đốc mua hàng, sẽ là đầu mối phía Công ty Y, làm việc trực tiếp với anh C.
Một lần nữa, cảm ơn Công ty X. Kính chúc ông A cùng toàn thể anh chị em Công ty X sức khoẻ, chúc hai doanh nghiệp cùng phát triển.”
Bạn để ý, cả hai bài đều nhắc tên người đầu mối cụ thể. Đây là chi tiết nhỏ nhưng biến lời phát biểu từ lời xã giao thành cam kết có người chịu trách nhiệm, và thường được người dự đánh giá cao.
Ký kết có đối tác nước ngoài và phiên dịch
Dẫn song ngữ hay dẫn tiếng Việt kèm phiên dịch. Nếu đoàn khách nước ngoài đông và buổi lễ có báo chí, nhiều nơi chọn người dẫn song ngữ, nói tiếng Việt trước rồi tiếng Anh hoặc ngôn ngữ của đối tác. Nếu chỉ có vài người nước ngoài, dẫn tiếng Việt và có phiên dịch đứng cạnh lãnh đạo khách là đủ.
Viết lời dẫn ngắn hơn bình thường. Mỗi câu sẽ được dịch lại, nên thời gian tăng gần gấp đôi. Viết câu ngắn, mỗi câu một ý, dừng sau mỗi câu cho phiên dịch.
Kiểm tra tên và chức danh bằng tiếng nước ngoài. Tên doanh nghiệp, tên người, chức danh của đối tác phải lấy từ danh thiếp hoặc văn bản chính thức, có phiên âm cách đọc. Thứ tự họ tên ở nhiều nước khác Việt Nam, hỏi trước cách gọi đúng.
Gửi bài phát biểu cho phiên dịch trước. Phiên dịch cần bài phát biểu của cả hai bên ít nhất một ngày trước để chuẩn bị thuật ngữ. Nếu lãnh đạo nói thêm ngoài bài, phiên dịch vẫn theo kịp tốt hơn.
Chú ý phép lịch sự theo văn hoá đối tác. Cách trao văn bản, cách bắt tay, việc nâng ly bằng rượu hay nước, thói quen chụp ảnh có thể khác nhau tuỳ quốc gia. Hỏi bên đối tác hoặc người phụ trách đối ngoại để tránh điều khách không thoải mái.
Những chỗ dễ sai trong lễ ký kết
Đọc sai tên văn bản. Biên bản ghi nhớ, thoả thuận hợp tác, hợp đồng nguyên tắc, hợp đồng phân phối là những loại văn bản khác nhau. Người dẫn đọc đúng tên ghi trên trang đầu văn bản sẽ ký, không tự đổi cho “hay hơn”.
Nhầm thứ tự người ký với người phát biểu. Người phát biểu và người ký có thể khác nhau, ví dụ chủ tịch phát biểu nhưng giám đốc ký theo uỷ quyền. Kịch bản ghi rõ từng người, người dẫn đọc theo kịch bản.
Văn bản chưa sẵn sàng trên bàn ký. Kiểm tra trước giờ lễ: đủ số bản, đúng trang ký, có bút, có người hỗ trợ lật trang. Văn bản nên được đặt trong bìa ký, mở sẵn đúng trang.
Công bố thông tin chưa được phép. Người dẫn không nói giá trị hợp đồng, sản lượng cam kết hay điều khoản riêng nếu kịch bản không ghi. Mọi thông tin nói trên sân khấu đều có thể bị trích dẫn.
Bỏ quên phần chụp ảnh hai đoàn. Lãnh đạo hai bên thường muốn ảnh chụp cả hai đoàn, không chỉ hai người ký. Người dẫn mời rõ ràng, người điều phối xếp vị trí theo thứ tự đã thống nhất.
Câu hỏi thường gặp
Lễ ký kết hợp tác có bắt buộc phải có người dẫn không?
Không bắt buộc. Với lễ ký nhỏ trong phòng họp, lãnh đạo bên chủ nhà có thể tự nói vài lời rồi mời ký. Từ khi có khách mời, báo chí hoặc nhiều bên tham gia thì nên có người dẫn để chương trình trang trọng và đúng trình tự.
Ai nên phát biểu trước trong lễ ký kết?
Thông thường bên chủ nhà phát biểu trước để chào đón, bên khách đáp lời sau. Có trường hợp ngược lại khi hai bên thoả thuận khác. Điều quan trọng là thống nhất trước và ghi rõ trong kịch bản đã gửi hai bên.
Lễ ký kết có cần văn nghệ hay tiết mục chào mừng không?
Lễ ký nhỏ và vừa thường không cần. Lễ ký lớn trong sự kiện có nhiều khách có thể có một tiết mục mở màn ngắn. Phần quan trọng nhất là nghi thức ký và phát biểu, không nên để tiết mục phụ kéo dài thời gian.
Có nên mời báo chí đến lễ ký kết biên bản ghi nhớ không?
Tuỳ nội dung hợp tác và sự đồng ý của cả hai bên. Biên bản ghi nhớ thường chưa ràng buộc như hợp đồng, nên nội dung đưa ra báo chí cần được hai bên duyệt trước. Người dẫn không tự trả lời phỏng vấn thay lãnh đạo.
Nên tặng quà lưu niệm vào lúc nào trong lễ ký kết?
Thường ngay sau nghi thức ký và chụp ảnh, trước phần nâng ly. Người dẫn mời đại diện hai bên trao quà cho nhau. Quà lưu niệm nên được chuẩn bị tương xứng, đã gói sẵn và có người đưa lên đúng lúc.